ΜΑΧΑΙΡΟΒΓΑΛΤΗΣ (2010) Ελλάδα (KNIFER)

ΣΚΗΝΟΘΕΣΙΑ/ ΣΕΝΑΡΙΟ           108'     Α/Μ, έγχρωμο             Κοινωνικό Δράμα  

Γιάννης Οικονομίδης

Τυπάκος, εκ πεποιθήσεως τεμπέλης, ζει με τον άρρωστο πατέρα του στην Πτολεμαΐδα. Όταν ο πατέρας του πεθαίνει, έρχεται στην Αθήνα, μετά από πρόσκληση του "πυροβολημένου" θείου του και διάγει βίο βαρετό και άσκοπο, ενώ φυλάει τα σκυλιά του συγγενή του. Κάποια στιγμή θα "φυστικώσει" την θεία του και τότε θα μπει σε σκέψεις, να ξεκάνει τον φωνακλά και παρανοϊκό θείο του.

Την ταινία του Οικονομίδη μπορείς να την δεις και σαν παραβολή. Μπορείς επίσης να βγάλεις το καπέλο στον σκηνοθέτη, γιατί καταπιάνεται στις ταινίες του με τον απόλυτο μικροαστισμό και την δολοφονική δυναμική της σύγχρονης Ελληνικής κοινωνίας. Γι 'αυτόν το παιχνίδι έχει τελειώσει- και κατά την ταπεινή μου άποψη δεν έχει και πολύ άδικο- η Ελληνική πραγματικότητα είναι μια κατεστραμμένη πραγματικότητα, χωρίς επικοινωνία, χωρίς αισθητική, χωρίς ηθική, χωρίς ανθρωπιά. Οι άνθρωποι στις ταινίες του "γαυγίζουν" αντί να μιλάνε. Τα κάδρα του είναι γεμάτα με μπάζα, κεραίες, τσιμινιέρες, φελιζόλ και βρομόνερα. Η ηχητική μπάντα στην καινούργια του ταινία είναι η βοή των αυτοκινήτων. Οι χαρακτήρες έχουν βλέμματα κενά, απλά υπάρχουν, δεν έχουν ούτε στο ελάχιστο κάποιο σκοπό ύπαρξης, οπότε καταφεύγουν στα πιο απλά και πιο ωμά ένστικτα. Όλα αυτά είναι καλά και δηκτικά, τα βλέπουμε και καθημερινά γύρω μας. Θα ήθελα όμως η ταινία να μην ήταν τόσο βαρετή.

Ο σκηνοθέτης χρησιμοποιεί με ναρκισσισμό την ασπρόμαυρη φωτογραφία και ενώ την ξεκινά καλά,  δίνοντας τον τόνο και φτιάχνοντας ατμόσφαιρα, στην συνέχεια κάνει τα πλάνα αυτοσκοπό. Το σενάριο είναι ψιλοαστείο και η αλήθεια είναι πως η μόνη ψυχαγωγία, από ένα σημείο και μετά, είναι τα πουστριλίκια που ακούγονται και μάλιστα σε αυτή την ταινία δεν είναι και πολλά. Ο ρυθμός είναι αργός αλλά δεν είναι λειτουργικός, δεν βοηθά δηλαδή την ταινία να επιπλεύσει κάνοντας την "βαριά". Τα θέματα που θίγει είναι υπαρκτά και προφανή. H μετατροπή του κεντρικού ήρωα από  ρεμάλι σε ένα δολοφόνο με αντάλλαγμα μια μικροαστική "φυλακή", γίνεται με χειρουργική λεπτομέρεια, δεν μας λέει όμως τίποτα καινούργιο και φυσικά τίποτα συνταρακτικό δεν συμβαίνει. 

Το μόνο που σώζει κάπως την ταινία είναι το καστ. Και οι τρεις πρωταγωνιστές είναι πολύ καλοί, καθώς καταφέρνουν με πολύ λίγο διάλογο να αποτυπώσουν τα ερεβώδη αισθήματά τους και με τις ματιές τους να γεμίσουν την οθόνη. 

Αυτά βασικά. Δεν θέλω να γίνω ιδιαίτερα καυστικός γιατί εκτιμώ την προσπάθεια, αλλά αλήθεια πως περιμένουν να γεμίσουν οι κινηματογράφοι στις Ελληνικές ταινίες; Κάθε φορά κλαίμε τα λεφτάκια μας. Η άποψή μου είναι πως ένας δημιουργός δεν μπορεί να κάνει συνέχεια την ίδια ταινία. Καταλαβαίνω τα "κολλήματα" του, αλλά θα πρέπει να δοκιμάσει και άλλα θέματα και το κυριότερο να καταλάβει πως μια ταινία είναι κάτι λειτουργικό και ζωντανό και ως εκ τούτου χρειάζεται ρυθμό. Επειδή θα την δουν και άλλοι άνθρωποι, εκτός από τον σκηνοθέτη και τους φίλους του, οι οποίοι μάλιστα θα πληρώσουν, θα πρέπει να βλέπεται. Προσωπικά εκτίμησα το πρώτο της μέρος περισσότερο.

ΒΑΘΜΟΛΟΓΙΑ       *1/2

ΘΑ ΤΟ ΞΑΝΑΒΛΕΠΑΤΕ??                   Δυστυχώς όχι.

ΠΡΟΤΕΙΝΟΜΕΝΟ ΚΟΙΝΟ        Τι να σας πω, όποιος θέλει......μην πείτε ότι δεν σας προειδοποίησα!!

"> 

ΚΥΝΟΔΟΝΤΑΣ ( DOGTOOTH ) 2009,Ελλάδα.

ΠΑΙΖΟΥΝ

Άννα Καλαϊτζίδου, Αγγελική Παπούλια, Χρήστος Πασσαλής, Χρήστος Στεργιόγλου, Μαίρη Τσώνη, Michelle Valley.

ΣΚΗΝΟΘΕΣΙΑ / ΣΥΝ-ΣΕΝΑΡΙΟΓΡΑΦΟΣ

Γιώργος Λάνθιμος

93' - έγχρωμο

Κοινωνικό αλληγορικό δράμα

Κάποιες φορές, σπάνια, βγαίνει μια ταινία που ταράζει τα νερά. Μια τέτοια ταινία είναι και ο "Κυνόδοντας" του Λάνθιμου. Εδώ, χωρίς φόβο και πάθος, θα προσπαθήσουμε να υπερνικήσουμε την διάχυτη υστερία που υπάρχει, κυρίως από το Ελληνικό κοινό και τους κριτικούς. Μια υστερία που δεν είναι αδικαιολόγητη, καθώς έχουμε να κάνουμε με ένα βαθιά προκλητικό και σκληρό έργο. Επίσης θα κάνουμε αυτό που πάντα έχουμε σαν προτεραιότητα, δηλαδή να αξιολογήσουμε την ταινία για τυχόν θέαση της από εσάς, αγαπητά μου τέκνα.

Να ξεκινήσω με μια παρότρυνση : δείτε τη έτσι κι αλλιώς, είναι μια εμπειρία. Μπορεί να την μισήσετε, μπορεί να την λατρέψετε, μπορεί...χίλια δυο πράγματα. Η ουσία είναι ότι θα σας μείνει χαραγμένη στην μνήμη και θα σας προβληματίσει. Δείχνει την καθημερινότητα τριών παιδιών, τα οποία είναι αποκλεισμένα σε όλη τους την ζωή από τους γονείς τους, μέσα σε ένα τεράστιο σπίτι στις παρυφές της πρωτεύουσας. Τα "παιδιά" δεν είναι παιδιά πια, αλλά ενήλικες, με ηλικίες από 20 έως 30 χρονών, και ζουν με αυστηρούς κώδικες και φοβερή διαστρέβλωση της πραγματικότητας. Οι γονείς καταφέρνουν να τα κρατάνε φοβισμένα και φυλακισμένα μέσα στο κτήμα τους. Φυσικά κάποια στιγμή θα εμφανιστεί ένας "καταλύτης", στο πρόσωπο μιας κοπέλας που φέρνει ο μπαμπάς στο σπίτι για να "ξελαμπικάρει"  λίγο ο γιος του, και θα υπάρξουν αλυσιδωτές αντιδράσεις σε αυτή την βαθιά δυσλειτουργική οικογένεια.

Στο ψητό τώρα: η ταινία δεν είναι για όλους. Είναι σκληρή, παράξενη, έχει σοκαριστικές σκηνές και το θέμα της σε κάνει να νιώθεις πολύ άβολα. Συγχρόνως είναι μια πρωτότυπη και γενναία δημιουργία. Από την στιγμή που επιλέγεται ένα τέτοιο θέμα δεν βλέπω άλλο τρόπο καλύτερο να παρουσιαστεί. Στον Ελληνικό ειδικά κινηματογράφο, με την τόση "ξηρασία", αυτό το παράξενο έργο, μοιάζει με όαση.

Ο Λάνθιμος θίγει πολλά θέματα: την οικογενειακή δυσλειτουργικότητα, την άσκηση απάνθρωπης εξουσίας, τον αποκλεισμό, την διαστροφή, το είναι και φαίνεσθαι των πραγμάτων, την καταπιεσμένη σεξουαλικότητα, την παράνοια, την κοινωνική αδιαφορία, την σκληρότητα της "αγάπης" και κάμποσα ακόμα. Δεν υπάρχει όμως λόγος να μακρηγορούμε. Ο καθένας μπορεί να μεταφράσει όπως θέλει αυτά που βλέπει στη οθόνη.

Οι ρυθμοί είναι αργοί αλλά όχι εξοντωτικοί. Το σενάριο αρκετά καλό και πρωτότυπο, αλλά από ένα σημείο και μετά δεν εξελίσσεται, με αποκορύφωμα το εύκολο τέλος. Αν το δούλευαν πιο πολύ μπορεί να μιλάγαμε για ένα αριστούργημα. Οι ερμηνείες είναι επίσης καλές, αποφεύγοντας τους μανιερισμούς του σύγχρονου Ελληνικού σινεμά. Η σκηνοθεσία έχει δύναμη και παίζει με την εστίαση των πλάνων, έχοντας μια αντισυμβατική προσέγγιση. Είναι εμφανείς οι επιρροές από τον Χάνεκε, δηλαδή, ψυχρότητα και  αποστασιοποίηση της εικόνας.

Όποιος δει την ταινία δεν θα μείνει ασυγκίνητος. Αυτό σημαίνει ότι θα απορροφηθεί από το σύμπαν που μας παρουσιάζει ο Λάνθιμος και θα βιώσει ένα σκληρό και παράξενο ταξίδι. Στην αρχή πρέπει να της δώσετε περιθώριο κάνα τεταρτάκι ώστε να αρχίσετε να καταλαβαίνετε τι ακριβώς γίνεται. Όπως και να έχει πάντως, ο καθένας θα κρίνει από μόνος του στο τέλος. Αυτό που μπορώ εγώ να πω είναι ότι κάποιοι θα σοκαριστούν και θα ενοχληθούν, αλλά μήπως δεν είναι αυτή η δουλειά της πραγματικά προκλητικής τέχνης; Ο "Κυνόδοντας" ΕΙΝΑΙ μια προκλητική ταινία, αλλά όχι χωρίς λόγο. Μιλάει κατευθείαν στο κέντρο των συναισθημάτων μας και ταράζει τα λιμνάζοντα νερά του εφησυχασμού μας. Είναι μια ταινία που μένει στην μνήμη και σημαντικό έργο για τον Ελληνικό κινηματογράφο. Σκεφτείτε μόνο τα βραβεία που έχει μαζέψει και τα φεστιβάλ που έχει παιχτεί. Έχω διαβάσει κριτικές θεατών από την Ευρώπη , την Αμερική, έως και την Ν.Ζηλανδία. Με δυο λόγια έχει ξαναβάλει στον χάρτη των σινεφίλ την χώρα μας και το αξίζει. Δεν είναι άψογη σαν ταινία, ούτε είναι για τον πολύ κόσμο. Είναι ένα τολμηρό και ξεχωριστό, παράδοξο δημιούργημα. Θα την αγαπήσετε ή θα την μισήσετε, δεν θα σας αφήσει όμως αδιάφορους. Ελπίζω πραγματικά ο σκηνοθέτης να βελτιωθεί κι άλλο και να μην μείνει απλά ένα ταλέντο, αν και το πιο πιθανό είναι να συνεχίσει την καριέρα του στο εξωτερικό.

Ο κύριος Λάκης την συστήνει και σας παροτρύνει να οπλιστείτε με σινεφίλ θάρρος και ανοιχτό μυαλό. Μόνο όταν το έχετε δει θα μπορέσετε να χάσετε τον δικό σας κυνόδοντα.....και ο νοών νοείτω.  

ΒΑΘΜΟΛΟΓΙΑ       ***1\2

ΞΑΝΑΒΛΕΠΕΤΑΙ ?        Εξαρτάται από το πως θα πάει η πρώτη προβολή.

ΠΡΟΤΕΙΝΟΜΕΝΟ ΚΟΙΝΟ        Σινεφίλ κάτω των 60. Όχι λάτρεις του Αγγελόπουλου.